Արևոտ օր էր։ Նռանեն քնած էր հյուրանոցում։ Դրանից առաջ, Գոդն ու Նռանեն զբոսնում էին նոր և հին փողոցներով, համտեսսել էր ժենգյալով հացը, փախլավան, գնացին եկեղեցին, վազվզեցին բացատում։ Հետո Գոդը վերցրեց Նռանեի ձեռքը և շշնջաց նրան <<Ես քեզ սիրում եմ>>։ Նռանեն հուզված, շփոտված բռթեց Գոդին և վազեց դեպի հյուրանոց և հուզախարը քնեց։ Հետո ձայն լսվեց։ Նռանեն վեր թռավ, որպիսզի տենա ինչ է եղել։ պատուհանը ջարդվել էր։ Նա մոտենում էր պատուհանին վնասելով ձեռքերը և ոտքերը։ Մեկ մեծ քար ընկավ եկեղեցու վրա։ Հանկարծ սենյակ մտավ Գոդը։

-Նռանե հագնվիր, շորերդ վերցրու․ դու պետք է մնաս հյուրանոցում։

Հանկարծ նույն քարից ընկավ հյուրանոց։ Կաին վիրավորներ։ Նռանեն ու Գոդն ուզում էին դուրս գաին բայց գնալուց Նռանեն և Գոդը տեսան կին նրանով փակած իր երեխային։ Նռանեն բարձրացրեց կնոջը իսկ Գոդը օգնեց կնոջը որ նրա մեջքը չցավար, քանի որ կնգան մեջքը այդքան էր ցավում, որ նա չէր կարողանում շարժվել։ Հանկարծ տարօրինակ ձայներ լսվեցին։ Հանկարծ երկնքից թռչուններ երեվացին։ Նրանց աչքերի փոխարեն, տեսախցիկներ էր դրած, որպիսզի չարագործը տեսնի, թե ինչ է կատարվում այդ ժամանակ։ Գոդը վերցրեց իր գոտին, փաթաթեց թռչունի թևին և թռչունը ընկավ գետնին։ Գոդը ոգեվորվեց և կրկնեց նույնը․ վերցրեց իր գոտին, փաթաթեց նրա թևին և թռչունը ընկավ գետնին։ Հանկարծ նորից նույն քար ընկնում էր դեպի Նռանեն։ Գոդը բռթեց Նռանեին, որպիսզի քարը չըկնի Նռանեի վրա։ Նրանք տեսան, որ նորից միքանի տասնյակ թռչուն հավաքվեցին։ Նռանեն հանեց իր նուռը, բան շշնջաց և գցեց օդ, դեպի թռչունները։ Նուռը թռչունների հետ պայթեցին։ Գոդը գոհ և զարմացած նայեց Նռանեին։

-Ապրես։

Նրանք տեսան վիրավոր տղամարդուն։ Նրա փորի վրա վերք էր։ Նռանեն իր գրպանից տոպրակ հանեց։ տոպրակի մեջ ծաղիկներ էին։ Նրանք դրեցին ծաղիկը վերքի տեղը։

-Նռանե՛, վերքը փակվեց․ ժողովու՛դ, ում է այդ ծաղիկները պետք։

1․ Որտե՞ղ է բույն շինում արտույտը։ Ինչո՞ւ։-Արտույտը բույնը շինում է գետնին։ Քանի որ, Արտույտը շականակագույն թրչուն է և նա ապրում է գետնին նա պետք է բույնը շինի գետնին , որ նրան չնկատեն։
2․ Համացանցից օգտվելով, արտույտների մասին երեքից չորս նախադասությամբ հետաքրքիր տեղեկություն հայթայթի՛ր և պատճենի՛ր։ Հայտնի է արտույտների 78 տեսակ՝ տարածված հիմնականում Աֆրիկայում, Եվրոպայում, Ասիայում, մեկական տեսակ՝ Ամերիկայում և Ավստրալիայում։ Հայաստանի Հանրապետությունում հանդիպում է 8 տեսակ՝ տափաստանային, եղջյուրավոր, փուփուլավոր, երկբծավոր, փոքր, մոխրագույն, անտառային և դաշտային։ 
3․Շարունակի՛ր։ Կարող ես նաև մի քանի նախադասությամբ փոքրիկ պատում հորինել։

Մի առավոտ արթնացա թռչնակի երգեցիկ ձայնից։ Անմիջապես մոտեցա պատուհանին ու ի՜նչ տեսնեմ․․․ մի փոքրիկ Արտույտ էր ուտելիք ման գալիս։ Ես մտածեցի և որոշեցի Արտույտին հաց տամ։ Ես Արտույտին մեկ կտոր հաց տվեցի և նա ծվծվաց։

-Ծիվ, ծիվ։

Մյուս օրը գնում եմ դաշտ և տեսնում եմ, որ վնասատուները վնասում են դաշտերը։ Եվ գալիս է նորից այն Արտույտը, որ ես հացի կտոր նրան տվեցի։ Տեսնեմ, նա փորձում է պաշտպանել իմ դաշտը։ Ահա ինչ կլինի, եթե դու լավություն անես ուրիշին։

• Какая главная смысль сказки?-Смысль сказки в том что нужно быть вежливым.
• Кто тебе больше понравился в сказке?-Мне понравились все.
• Хотелось бы тебе побывать в этой стране?-Я захотела побывать в этой стране.
• Как вы думаете,возникают ли «острые углы» во время общения людей?-«Острые углы» возникают во время обвощения.
• Что можно сделать, чтобы «сгладить» эти углы?-Во время розговора можно «сгладить» эти углы.
• Что на ваш взгляд, необычного вы заметили в отношении между людьми в этой стране?-Я заметила, что во время штрафа-денег, пошечены получают.
• Какие пословицы подходят к сказке?Со своим уставом в чужой монастырь не суйся.
  Закон – не игрушка.
  Вежливость ничего не стоит, но приносит много.
• Напиши в какой стране хотелось бы тебе жить?
• Я захотела жить в Египте.

УРОК ДРУЖБЫ
Жили два воробья: Чик и Чирик. Однажды Чику
пришла посылка от бабушки. Целый ящик пшена!
Но Чик об этом ни словечка не сказал своему приятелю… и склевал все зёрнышки. А когда ящик выбрасывал, то несколько зёрнышек просыпалось на землю.
Нашёл эти зёрнышки Чирик, собрал в пакетик…и полетел к своему приятелю Чику.
— Здравствуй, Чик! Я сегодня нашёл десять зёрнышек пшена. Давай их поровну разделим и склюём.
— Не надо… Зачем? — стал отмахиваться крылышками Чик. — Ты нашёл — ты и клюй!
— Но мы же с тобой друзья, — сказал Чирик.
А друзья всё должны делить пополам. Разве не так?
— Ты, наверное, прав, — ответил Чик.
Ему стало очень стыдно. Ведь он сам склевал целый ящик пшена и не поделился с другом…
Взял Чик пять зёрнышек и сказал:
— Спасибо тебе, Чирик! И за зёрнышки, и за урок… дружбы!

Объясни , чему учит эта сказка. -Сказка учет тому, что не надо радоватса одному.

Почему она так называется?-Сказку назвали так, потому-что, Чирик приподал Чику урок.
Расскажи , что помогло тебе понять, кто из двух воробьёв настоящий друг.-Я поняла что Чирик настоящий друг потому-что, он поделился зерном с Чиком.

Պիզայի աշտարակի անունը դեռ շատ կլսեք ու կկարդաք։ Այն հայտնի է նաև որպես «ընկնող» աշտարակ:

Այն (գտնվել) Իտալիայում`Պիզա քաղաքում: Աշտարակը սկսել է թեքվել դեռևս շինարարության ըն-ացքում 1173 թ.:

Աշտարակի շինարարությունը կատարվել է երկու փուլով, ընդ որում երկու ընդմիջումներն էլ տևել են բավականին երկար: Շինարարությունը իրականացվել է 1173-1360 թթ.: Ինչպես նշված էր սկզբում, աշտարակը սկսեց թեքվել շինարարության ժամանակ: Պատճառները հայտնի չեն սակայն ենթադրվում է որ դա տեղի է ունեցել ստորերկրյա ջրերի պատճառով որոնք զգալիորեն փափկեցրել են գետինը կամ էլ աշտարակի հիմքը հուսալի չի եղել:

Մինչև այն պահը, քանի դեռ չէին վերակառուցել աշտարակը, այն թեքված էր 5,5 աստիճան դեպի հարավ: Այս պահին աշտարակը թեքված է ընդամենը 4 աստիճանով:

Ընկնող աշտարակի  շինարարությունը սկսել է Բոնանո Պիզանոն։ Բայց, քանի որ թեքվածությունը նկատվել է հենց առաջին հարկը կառուցելուց հետո, շինարարությունը դադարեցվել է, իսկ վարպետը լքել է քաղաքը:

Պիզայի աշտարակի բարձրությունը կարելի է համեմատել ութհարկանի տան հետ: Իտալիայի այս գրավիչ աշտարակը կշռում է 14.453 տոննա:

Կա մի լեգենդ այն մասին, որ Պիզայի աշտարակում իր փորձերն է արել Գալիլեյը: Ասում են, որ գիտնականը կանգում է վերևի հարկում և տարբեր իրեր էր գցում ներքև: Նա փորձում էր ապացուցել, որ ընկնելու արագությունը կախված չէ ընկնող մարմնի զանգվածից:

Ի սկզբանե նախատեսվում էր, որ աշտարակը կլինի 10 հարկանի և կլինի պատշգամբներով: Ինչպես նաև Պիզայի աշտարակը պետք է ունենար զանգակատուն և տանիք: Նախատեսվում էր, որ աշտարակը պետք է կառուցվի 98 մետր բարձրությամբ, բայց կառուցվեց ընդամենը 56 մետր:

Աշտարակն ունի յոթ զանգ, և նրանք բոլորն էլ կարգավորված են յոթ երաժշտական նոտաների վրա: Ամբողջ աշխարհում ամենագեղեցիկ զանգերի հնչեղությունն ունի Պիզայի աշտարակը:

Աշտարակի կեսը վերակառուցեցին 1233 թվականին: Ճարտարապետ Ջովաննի դի Սիմոնեն սկսեց մասնակցել շինարարությանը 1275 թվականից: Նա կարողացել է ավարտել միայն հինգերորդ հարկը: Աշտարակի ութերորդ հարկի կառուցումն ավարտել է Անդրեա Պիզանոն 1350 թ., և նա աշտարակի վերևում տեղադրել է աշխարհահռչակ զանգակատունը:

1. Ի՞նչ անունով է նաև հայտնի Պիզայի աշտարակը և ո՞ր երկրում է գտնվում: (1 միավոր)-Պիզայի աշտարակը հայտնի է անունով <<Ընկնող>> աշտարակ: Այն գտնվում է Իտալիայում՝ Պիզա քաղաքում։
2. Պիզայի աշտարակի շինարարությունը կատարվել է երկու փուլով, շինարարությունը դադարեցվել է, ինչո՞ւ: (0,5միավոր)-Շինարարությունը դադարվել է, որովհետև թեքվածությունը նկատել են այն ժամանակ , երբ կառուցում էին առաջին հարկը և վարպետը լքել է քաղաքը։

3.Ուշադիր կարդա Գալիլեյի մասին պատմվող լեգենդի հատվածը և պատասխանիր հետևյալ հարցերին.

ա) Ի՞նչ էր անում գիտնականի վերևի հարկում: (0,5 միավոր)-Գիտնականը իրեր էր գցում պետնին։

բ) Ի՞նչ էր փորձում ապացուցել գիտնականը: (0,5 միավոր)-Գիտնականը ուզում էր ապացուցել, որ կապ չունի թեթև է իրը , ընկնելուց, կամ ոչ։

4.Ի սկզբանե ի՞նչ էր նախատեսվում, ինչպիսի՞ն պետք է լիներ աշտարակը: (0,5 միավոր)-Նախատեսվում էր, որ աշտարակը լիներ տասհարկանի և պատշքամբներով։

5. Ո՞վ է սկսել Պիզայի աշտարակի շինարարությունը: (0,5 միավոր)-Աշտարակը սկսել է կառուցել Բոնանո Պիզանոն
6. Ո՞վ է ավարտել Պիզայի աշտարակի շինարարությունը: (0,5 միավոր)-Աշտարակի կառուցումը վերջացրել է Անդրեա Պիզանոն
7. Փակագծերում դրված բայերը անհրաժեշտ ձևով համապատասխանեցրո՛ւ տեքստին: (1 միավոր)

8.Տեքստի բառերից  4-ում բաց թողած տառի փոխարեն գծիկ է դրված: Լրացրո՛ւ բաց թողած տառերը: (1 միավոր)

9.Տեքստում  ընդգծված նախադասությունը կետադրիր: (1 միավոր)-Պատճառները հայտնի չեն, սակայն ենթադրվում է, որ դա տեղի է ունեցել ստորերկրյա ջրերի պատճառով, որոնք զգալիորեն փափկեցրել են գետինը, կամ էլ աշտարակի հիմքը հուսալի չի եղել:

10.Տրված բառերից որի՞ դիմաց է սխալ նշված նրա տեսակը` ըստ կազմության: (0,5 միավոր)

ա) քաղաք — բարդ
բ) ութերորդ — ածանցավոր
գ) բարձրություն — ածանցավոր
դ) լեգենդ — պարզ

11.Տրված բառերից յուրաքանչյուրի դիմաց նշված է, թե այն ինչ խոսքի մաս է: Ո՞ր տարբերակում է սխալ նշված: (0,5 միավոր)

ա) աշտարակ — գոյական

բ) գրավիչ — գոյական

գ) ութերորդ — թվական

դ) Իտալիա — գոյական

12.Փակագծերում տրված բառերը ձևափոխելով` տեղադրիր բաց թողած տեղերում:
(1միավոր)

Գիտնականը վերևի հարկում կանգնած նայում էր, թե ինչպես են  իր գցած իրերը ընկնում ներքև:
( հարկ, գցել)

13. Տեքստից դուրս գրիր  5  ածական: (1 միավոր)-Ամենագեղեցիկ, թեքված, ընկնող, երկար, հուսալի

Жил-был принц. Он хотел жениться, но только на настоящей принцессе. Он объехал весь свет, искал такую, но не нашёл. Принцесс было много, а вот настоящие ли они, этого он не мог понять до конца. Он вернулся домой и загрустил: уж очень ему хотелось жениться на настоящей принцессе. Как-то вечером сверкнула молния, загремел гром и полил дождь, как из ведра.И вдруг в ворота постучали. Старый король подошёл к воротам. Там стояла принцесса. Вода стекала с её волос и платья. Девушка сказала, что она настоящая принцесса. „Ну, это мы узнаем!”, – подумала старая королева, но ничего не сказала. Она пошла в спальню, сняла с кровати все тюфяки и подушки и положила на доски горошину. Потом королева взяла двадцать тюфяков и положила их на горошину, а на тюфяки ещё двадцать перин из пуха.

На эту постель и уложили на ночь принцессу. Утром её спросили, как она спала. – Ах, ужасно плохо! – ответила принцесса. – Я лежала на чём-то твёрдом, и теперь у меня всё тело в синяках! Это просто ужас!

Тут все поняли, что перед ними настоящая принцесса. Ведь она почувствовала горошину через двадцать тюфяков и двадцать перин из пуха! Принц женился на ней. Теперь-то он знал, что женится на настоящей принцессе.

Выберите правильный ответ

Тест

1.Почему принц никак не мог жениться?
А) он был ещё молодой
Б) потому что искал настоящую принцессу
В) потому что искал красавицу

2.Какая была погода, когда в двери замка постучались?
А) лил очень сильный дождь
Б) день был пасмурный
В) был снегопад

3.Кто постучал в городские ворота?
А) нищенка
Б) принцесса
В) рыцарь, проезжавший мимо

4.Кто открыл двери принцессе?
А) принц
Б) король
В) слуга

5.Она уверяла короля
А) что приехала в гости
Б) что она настоящая принцесса
В) что она заблудилась

6.Какой предмет помог выяснит королеве настоящая принцесса или нет?
А) фасоль
Б) боб
В) горошина

7.Сколько тюфяков, перин и горошин положили на постель принцессы?
А)20 тюфяков, 20 перин и одну горошину
Б) несколько тюфяков, перин и горошину
В) горстку гороха

8.Как провела ночь принцесса на этой постели?
А) отлично выспалась.
Б) не сомкнула глаз
В) ей снились прекрасные сны

9.Что сделал принц, когда узнал, что она настоящая принцесса?
А) женился на ней
Б) они стали друзьями
В) проводил домой

 Устно(բանավոր)

Задание девочкам. Попробуйте рассказать сказку от имени принцессы. Можно начать так: Однажды я вышла из дома. Вдруг сверкнула молния, грянул гром и полил сильный дождь. Тут я увидела дворец. Я постучала в ворота. Открыл король. Я вошла и сказала, что я принцесса. Вечером…

Կատարե՛լ առաջադրանքները։

Ընդարձակի՛ր նախադասությունները՝ ավելացնելով ( ինչպիսի՞, ե՞րբ , որտե՞ղ, ինչպե՞ս) հարցերին պատասխանող լրացումներ։

Գեղեցիկ աղջիկը երեկոյան պարասրահում հաճույքով պարում է։

Չարաճճի երեխաները առավոտյան բակում ակտիվ խաղում են։

Սև շնիկը ցերեկ ամառանոցում ուրախ վազվզում էր։

Տաք քամին գիշերը երկնքում ուժեղ սուլում է։

Պատմողական նախադասությունները դարձրո՛ւ հարցական։

Մրջյունը աշխատասե՞ր միջատ է։

Առյուծը կենդանիների արքա՞ն է։

Գետաձին օրվա ընթացքում մոտ հիսունից վաթսուն կգ չոր խոտ է՞ ուտում։

Տրված արմատներով բարդ բառեր կազմի՛ր։

բառ-բառբառ։

ջուր-ջրհեղեղ

խաղ-խաղասենյակ

սենյակ-հյուրասենյակ

հեքիաթ-հեքիաթասաց

գույն-նարնջագույն